Federing, baranek, łapaczka, toggle, jabłuszko… Nie wiesz, co to za półfabrykaty i do czego się je stosuje? Nie przejmuj się! Zaraz wszystko stanie się dla Ciebie jasne. W tekście znajdziesz opis elementów najczęściej używanych do tworzenia biżuterii handmade.

Bazy do biżuterii
Gotowe bazy ułatwią Ci stworzenie kolczyków, pierścionków, broszek, bransoletek i wisiorków. Mają różne kolory: srebrny, złoty, ciemny srebrny, antyczny brąz, dzięki czemu łatwo dobierzesz je do wykonywanej biżuterii.
Bazy do pierścionków
Najczęściej mają regulowaną obrączkę, dzięki czemu pasują na różne rozmiary palców.
Mogą mieć oczka do zaczepienia np. koralików na szpilce, sitko do doszycia ozdoby lub miejsce na wklejenie kaboszonu.




Bazy do broszek
Bazy do broszek występują w kilku rodzajach:
- w formie agrafki z trzema oczkami posłużą do zamocowania łańcuszków lub kilku rzędów kamieni;
- bazy z miejscem do wklejenia kaboszonu użyjesz do naklejenia elementu wykonanego w hafcie koralikowym lub np. do naklejenia kwiatu;
- do tych w postaci sitka doszyjesz np. ulubione koraliki.



Bazy do bransoletek
Bazy do bransoletek wykorzystasz do zrobienia urokliwej biżuterii z koralikami, w stylu pandorki czy z ulubionymi zawieszkami.
Taki półfabrykat w wersji z sitkiem sprawdzi się do biżuterii tworzonej haftem koralikowym.





Bazy do zawieszek (wisiorków)
Tutaj do wyboru masz:
- bazę do wisiorków z miejscem do wklejenia kryształka rivoli lub kaboszonu,
- zawieszkę w formie ramy (np. prostokąta, łezki lub serca), które idealnie sprawdzają się do biżuterii z żywicy epoksydowej.



Druty
W biżuterii korzysta się z kilku rodzajów drutów, w zależności od techniki i rodzaju ozdoby. To przede wszystkim druty:
- miedziane – o rudawym kolorze, miękkie i plastyczne. Idealne na początku przygody z wire wrappingiem lub do oplatania kamieni;
- pamięciowe – to półfabrykat, który zachowuje swoją pierwotnie nadaną formę. Występuje w kilku rozmiarach średnicy wewnętrznej, czyli dla jednego żeberka (inaczej kółeczka/zwoju), dzięki czemu stworzysz zarówno pierścionki i kolczyki, jak i bransoletki oraz naszyjniki;
- srebrne – jeden z częściej wybieranych, miękki i elastyczny, łatwy do formowania;
- ze stali szlachetnej – czyli wersja hipoalergiczna, idealna dla osób ze skórą skłonną do uczuleń.
Druty jubilerskie wykorzystuje się do tworzenia samodzielnych ozdób, jak i do owijania kamieni.




Kolczyki i klipsy
Półfabrykaty do kolczyków i klipsów wykonuje się głównie z metalu, stali szlachetnej, srebra (w tym srebra złoconego) i złota. Niektóre mają miejsce na wklejenie kryształka rivoli lub dodanie kryształu Swarovskiego.
W naszej ofercie znajdziesz bigle otwarte i zamknięte, różne rodzaje sztyftów i baranków oraz klipsy.
Bigle
Te półfabrykaty służą do tworzenia kolczyków. Mogą być wykonane ze srebra, złota, stali szlachetnej lub innego metalu bądź stopu różnych kruszców.
Istnieje kilka rodzajów bigli:
1. otwarte – nie mają zapięcia. Występują w różnych wielkościach, np. bigle rybki będą zawsze dłuższe od innych. Aby uchronić się przed wypadnięciem takiego zapięcia z ucha, używaj silikonowych zatyczek-baranków;





2. zamknięte – to takie, które mają zapięcie. Mogą być wykonane w prosty sposób z uformowanego drucika albo bardziej złożone. Najbardziej popularnym rodzajem bigli zamkniętych są bigle angielskie, które uważa się je za jedne z bezpieczniejszych zapięć kolczyków. Dlatego często wykorzystuje się je przy biżuterii z kamieniami szlachetnymi.





Sztyfty
Sztyfty (inaczej wkrętki) są rodzajem kolczyków, ale zamiast uszka mają sztyft, który wkłada się w ucho. Ponieważ są krótkie, potrzebujesz nosić do nich zatyczki, czyli baranki.
Sztyfty również występują w wielu wzorach. Mogą mieć miseczkę do wklejenia rivoli, sztyft do kuli, talerzyk do naklejenia płaskiego elementu ozdobnego (np. kaboszonu) lub kulkę z oczkiem do podwieszenia na kółeczku zaciskowym ozdoby.







Baranki
Baranki są nieodzownym elementem do sztyftów i niektórych bigli otwartych. Ich nazwa pochodzi od kształtu tego półfabrykatu przypominającego zagięte rogi barana.
Występują w kilku rodzajach:
- zwykłe z metalu lub ze srebra,
- w całości silikonowe,
- częściowo metalowe z silikonowym talerzykiem,
- metalowe z silikonowym wnętrzem.
Niezależnie od rodzaju warto mieć ich zapas, ponieważ lubią się gubić. ?







Czapeczki
Czapeczki z metalu, srebra lub srebra pozłacanego służą jako ozdoba lub ochrona okrągłych koralików. Można je stosować w kolczykach na szpilce, bransoletkach na gumce, a nawet do wklejania chwostów.



Kółeczka
Kółeczka są najczęściej używanym półproduktem. Powstają z różnych kruszców, m.in. z metalu, srebra i srebra złoconego.
Używa się ich do połączenia różnych elementów biżuterii. Możesz też z nich zrobić łańcuszek, np. przedłużkę, lub samodzielną biżuterię.
Kółeczka występują w dwóch typach: zaciskowe i sprężynki.
- Zaciskowe, czyli przecięte kółeczko, które się rozgina, aby zaczepić o właściwy element. Musisz tylko pamiętać, żeby rozginać je na boki, a potem dokładnie zagiąć, by się nie otwierały.
- Kółeczka sprężynki są bardziej wytrzymałe na samoczynne otwieranie się, ponieważ mają kształt dwóch połączonych kółeczek.



Krawatki
Krawatki służą do podwieszania różnych elementów. Mogą być zrobione przede wszystkim z metalu, ze srebra (w tym srebra złoconego) i stali szlachetnej.
Najczęściej stosuje się je do naszyjników, jak i do zawieszek przy bransoletkach.
Mają one różne kształty: mogą być z łapkami do kryształów Swarovskiego, jako podwieszki do bransoletek na gumce, do płaskich rzemieni, do wklejania do kamieni i klasyczne do podwieszania.






Kulki
Każdy twórca biżuterii powinien mieć zapas kuleczek wśród swoich półfabrykatów. Zwłaszcza że występują one w wersji z metalu, ze srebra (w tym srebra złoconego), stali szlachetnej i złota.
Kuleczki spełniają bardzo ważne funkcje: mogą być separatorami, np. między kamieniami czy między łapaczką a koralikiem. Wtedy najczęściej stosuje się rozmiary od 1,8 mm do 3 mm.
Specjalny rodzaj kuleczek, tzw. zaciskowe, służą do blokowania linki przed jej rozwiązaniem się. Taki „stoper” najczęściej ukrywa się później w łapaczce lub crimp coverze. Musisz tylko pamiętać, że nie każde kulki nadają się do zaciskania. Jeśli spróbujesz zgnieść zwykłą kulkę, to najprawdopodobniej ona pęknie i rozpadnie się na części, zamiast ładnie przytrzymać linkę.



Łączniki
To półfabrykaty, które stanowią element dekoracyjny najczęściej bransoletek i naszyjników. Sprawdzą się również w kolczykach lub jako zawieszki.
Przyjmują różne kształty i formy, m.in.:
- figury geometryczne (kółka, kwadraty itd.),
- kamienie w okuciach,
- wersje niestandardowe (np. linia życia, ręka Fatimy, drzewo życia),
- popularne kształty (jak serce, koniczyna, gwiazda).
W zależności od rodzaju łączniki mają najczęściej dwa otwory, do których doczepia się łańcuszki, sznurki lub rzemyki.
Te półfabrykaty mogą stanowić dodatkowy element lub podstawę minimalistycznej biżuterii.






Zakończenia
Tak samo jak i inne półfabrykaty zakończenia mogą być wykonane z metalu, ze srebra, srebra złoconego, stali szlachetnej, złota lub z mieszkanki różnych kruszców.
Zakończenia przyjmują różne kształty, które pozwalają stosować je do wielu projektów.
Podzieliliśmy końcówki na tulejki, zakończenia zaciskowe i wsuwane. Dalej znajdziesz krótki opis każdego typ, poznasz ich wygląd i zastosowanie.
Zakończenia typu tulejka
Jak nazwa wskazuje, mają one kształt tulejki i najczęściej służą do wklejania. Najczęściej, ponieważ niektóre montuje się za pomocą szpilki z oczkiem.
Mogą być zakończone oczkiem do przyczepienia karabińczyka lub mieć otwór na przełożenie szpilki.
Tulejki stosuje się np. do wklejenia rzemieni, łańcuszków, sznurów szydełkowo-koralikowych, chwostów.
Aby ich użyć, trzeba dopasować wewnętrzną średnicę półfabrykatu do grubości wklejanych elementów. W końcówce nie może być zbyt wiele luzu, ponieważ będzie to wyglądało nieestetycznie.
Wybierając klej, zwróć uwagę, aby był on elastyczny po wyschnięciu i przeznaczony do łączenia metalu i tekstyliów. Najlepiej, jakby jeszcze miał cienką, precyzyjną końcówkę, która ułatwi aplikację. Zwykły klej cyjanoakrylowy (popularna Kropelka) nie sprawdzi się tu, ponieważ stworzy połączenie, które będzie kruche i może się połamać.
Tulejki najczęściej mają w przekroju kształt koła, jak i też elipsy czy kwadratu.
Niektóre mają rozdzielacz, który umożliwia wklejenie i oddzielnie kilku rzemieni.









Zakończenia zaciskowe
Mogą być do płaskich lub okrągłych sznurków, rzemieni i linek. Montuje się je, zaciskając np. tzw. szczęki na płaskim rzemieniu lub aksamitce. Nie polecamy ich do koralikowych bransoletek, wykonanych ściegiem peyot lub na krośnie, ponieważ mogą poprzecinać nici i zgnieść koraliki.



Zakończenia wsuwane
Końcówki takie montuje się, wsuwając do środka np. płaski rzemień, łańcuszki kulkowe czy taśmę cyrkoniową.
Końcówki wsuwane są doskonałe do bransoletek wykonanych na krośnie. Do takiego zakończenia wystarczy dodać kółeczka montażowe i karabińczyk.



Zakończenia do linek, nici i taśm z kryształkami
Łapaczki
Często nazywane są jabłuszkami. Służą do chowania supełków na lince lub nitce, np. jedwabnej. Składają się z dwóch półkul, które po złożeniu tworzą kuleczkę. W niej można ukryć supełek lub kulkę zaciskową na lince.
Występują w dwóch wersjach:
- klasycznej – rozłożone są długie i wąskie z półkulami ułożonymi w jednej linii; zakłada się je na linkę i dopiero wtedy składa;
- bocznej – już są częściowo złożone i zakłada się je od boku.
Klasyczne łapaczki występują w dwóch typach:
- „dziewczynki” – mają na końcu kółeczko,
- „chłopcy” – na końcu z pętelkę do zaciśnięcia.
Jeśli chodzi o wytrzymałość i pewność zapięcia, to lepiej sprawdzają się końcówki „dziewczynki”.
Chcesz zobaczyć, jak poprawnie montować łapaczki? Zajrzyj do naszego artykułu na blogu, gdzie wszystko zostało bardzo dokładnie pokazane: „Jak zakończyć naszyjnik-łapaczki”.






Podkówki
Podkówki służą do ochrony nici przed przetarciem. Mają kształt pętelki. Często stosuje się je jako zakończenie sznura supełkowanych pereł.
Ponadto są niezastąpione przy pracach beadingowych.
Montuje się je najczęściej z kuleczką jako przekładką.
Jeśli końce podkówki są mocno rozgięte, można je trochę do siebie przygiąć.



Crimp cover
Crimp cover służy do ukrycia supełka lub kuleczki zaciskowej. Wygląda jak przecięta, lekko rozszerzona kulka.
Możesz stosować je razem z łapaczkami lub podkówkami do supełków na żyłce lub nici. Musisz tylko uważać, aby crimp coverem nie przeciąć nośnika.
Jeśli chcesz zobaczyć, jak montować crimp cover, zajrzyj do naszego tekstu na blogu, gdzie wszystko zostało bardzo dokładnie pokazane: „Sprytny pomysł na supełki”.



Końcówki do taśmy z kryształkami
Końcówki do taśmy z kryształkami pozwalają w szybki i estetyczny sposób zamontować taśmę, np. jako bransoletkę.



Zapięcia
Zapięcia mogą występować w wielu różnych kształtach. Jedne są wygodniejsze do naszyjników, inne częściej stosuje się przy bransoletkach. Przeglądając półfabrykaty, znalazleźliśmy aż osiem rodzajów zapięć.
W naszej ofercie znajdziesz je wykonane z metalu, ze srebra (w tym srebra złoconego) i stali szlachetnej.
Karabińczyki
To najpopularniejszy rodzaj zapięcia do biżuterii. Nabędziesz je w zestawie z kółeczkami i przedłużką lub jako osobne półfabrykaty.
Występują w wielu rozmiarach. Zwykle mają podobny kształt.
Dostępne są wersje klasyczne i ozdobne.



Federing
Ten typ zapięcia też występuje w kilku rozmiarach. Jest równie popularny co karabińczyk.
Federing łatwo rozpoznać, ponieważ wyglądem przypomina kółeczko.



Zapięcia magnetyczne
Jak nazwa wskazuje, takie zapięcia zawierają w środku magnes, który trzyma dwie końcówki.
Mają różne kształty, służą do wklejania elementów lub mocowania ich na kółeczkach zaciskowych.
Niektóre zapięcia magnetyczne wyróżniają się blokadą, która dodatkowo zabezpiecza biżuterię przed rozpięciem się.







Zapięcia toggle
Zapięcie tego typu składa się z dwóch części: zwykle okrągłego elementu oraz patyczka, który przekłada się przez pierwszą część.
Takie zapięcia są często ozdobne lub mają fantazyjne kształty, np. motylka.
Polecamy je do cięższych naszyjników i bransoletek.
Czasami istnieje obawa, że toggle się rozepnie. Co ważne, zdarza się to niezwykle rzadko, zwykle gdy bransoletka jest zbyt luźna.



Zapięcia szufladkowe i z zatrzaskiem
Zapięcia szufladkowe polecamy szczególnie do naszyjników. Często są bardzo ozdobne i świetnie pasują do kilku sznurów, np. pereł.
Zapięcia zatrzaskowe, zwane często zegarkowymi, wykorzystuje się do tworzenia bransoletek.
Ich niewątpliwą zaletą jest pewność, że zapięcie się nie odepnie.



Zapięcia typu „S”
Zapięcia te mają kształt haczyka. Są one bardzo wygodne, sprawdzają się przede wszystkim przy wisiorach. Dzięki ich ciężarowi haczyk nie wysunie się z żadnej strony.



Znasz już zastosowanie najpopularniejszych półfabrykatów. Jeśli uważasz, że dzięki tej wiedzy świat biżuterii DIY stał się dla Ciebie lepiej zrozumiały lub masz jakieś pytania, koniecznie daj nam znać w komentarzu lub oznacz nas na Instagramie lub Facebooku.
Zostaw komentarz